Kunst - Uitgeverij Noordboek | Sterck & DeVreese | HL Books | Bornmeer | Noordboek-Van Gorcum https://noordboek.nl/boeken/kunst/ Mon, 09 Feb 2026 08:03:38 +0000 nl-NL hourly 1 Muizentanden en steunberen https://noordboek.nl/boek/muizentanden-en-steunberen/ Wed, 11 Jun 2025 04:53:53 +0000 https://noordboek.nl/boek/muizentanden-en-steunberen/ Hoe maak je eigenlijk een baksteen? En wat heb je nodig voor het vervaardigen van glas? Wie bepaalt hoe een gebouw eruitziet? En kan dat allemaal zomaar; bouwen?

Ook in de middeleeuwen wilden mensen een dak boven hun hoofd hebben. Maar je kon niet even naar de bouwmarkt, of dakpannen bestellen via internet. Toch bouwde men toen al kerken en kloosters, stadhuizen en markthallen, en ontelbare huizen. En veel daarvan staan er nog steeds!

Om te ontdekken hoe ze dat deden, gaan we in dit boeiende boek op reis langs bossen en bergen, rivieren en bouwplaatsen. Wat voor spullen had de middeleeuwer nodig? En wie hielpen er allemaal mee?

In Muizentanden en steunberen ontdek je alles over de vaak halsbrekende toeren die de middeleeuwers moesten uithalen om hun kerken, kastelen, torens en huizen te bouwen. Hoewel dit boek in eerste instantie een kinderboek is, biedt het ook volwassenen volop stof tot nadenken. Dankzij de QR-codes die verdieping en extra context geven, vormt het een inspirerende leeservaring voor jong én oud

Gabri van Tussenbroek is specialist bouwhistorie bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed en hoogleraar Bouwhistorie aan de Universiteit van Amsterdam.

Joris Snaet is doctor in de Kunstwetenschappen, illustrator en cartoonist.

]]>
Bach dag na dag https://noordboek.nl/boek/bach-dag-na-dag/ Wed, 11 Jun 2025 04:18:15 +0000 https://noordboek.nl/boek/bach-dag-na-dag/ Welke omwegen en ontdekkingen een muziekliefhebber ook maakt, vroeg of laat kan hij de lokroep van Johann Sebastian Bachs composities niet weerstaan.

Bach dag na dag doet elke dag van het jaar stilstaan bij die onvergankelijke schoonheid. Bossuyts vertrekpunten zijn concrete momenten in het leven van Bach en zijn familie. Hij koos vooral die stukken die Bach zelf koesterde: zijn schatkamer met iets meer dan tweehonderd bewaarde cantates. Daarin vertolkte hij de diepste en meest uiteenlopende menselijke gevoelens, verklankt in heerlijke melodieën, kleurrijke instrumentaties en meeslepende dialogen tussen stemmen en instrumenten. Een selectie uit zijn andere vocale werken, naast composities voor orgel, klavecimbel, kamermuziekensemble en orkest, wordt aangevuld met werk van familieleden van Bach.

Zet alles even opzij, ga zitten en luister actief. Lees de bespreking van het werk, en luister daarna nog eens naar de muziek die wordt aangereikt via QR-codes. Na een jaar luisterplezier leg je de puzzel van Bachs leven en zal je de onuitputtelijke, veelzijdige rijkdom van zijn oeuvre echt appreciëren.

Ig nace Bossuyt is emeritus professor Musicologie aan de KU Leuven. Bij Sterck & De Vreese publiceerde hij eerder De onvermoede schatkamer van de Duitse barokmuziek. Van Schütz tot Bach (1650-1700).

]]>
Meesteressen van het penseel https://noordboek.nl/boek/meesteressen-van-het-penseel/ Wed, 11 Jun 2025 04:18:11 +0000 https://noordboek.nl/boek/meesteressen-van-het-penseel/ Mannelijke schilders uit de 17e eeuw als Frans Hals, Johannes Vermeer, Jan Steen en Rembrandt kennen we wel. Maar hoe zat het in die periode eigenlijk met vrouwelijke schilders? Waren die er simpelweg niet, was hun werk onder de maat of waren ze mogelijk gewoon vergeten; tussen de kieren van de kunstgeschiedenis geglipt?
Waar de klassieken aan vrouwelijke schilders nog een belangrijke rol toekenden, bleven vrouwelijke kunstenaars daarna vrijwel onbekend, tot maar liefst in het midden van de 19e eeuw. Janneke Budding zet dertien kunstenaressen uit de Lage Landen van de 17e eeuw op de troon die hen toekomt.

MEESTERESSEN VAN HET PENSEEL is rijk geïllustreerd, met prachtige werken. Alle dragen ze duidelijk de sporen van de vrouwelijke hand. Het is aan de lezer om ze allemaal te ontdekken.

Vrouwelijke kunstenaars waren nooit een zeldzaamheid – ze maakten altijd al kunst. Toch laat Budding in dit boek zien dat de meesteressen van de 17e eeuw beduidend minder kansen kregen dan hun mannelijke evenknieën. Hoe wisten ze desondanks door te dringen tot deze mannenwereld? Budding geeft het antwoord in zestien hoofdstukken over dertien vrouwelijke kunstenaars uit de Lage Landen, een helder overzicht en een terecht eerherstel na eeuwen van vergetelheid.
— Martine Gosselink, algemeen directeur Mauritshuis

]]>
De tastbare wereld van Johannes Vermeer https://noordboek.nl/boek/de-tastbare-wereld-van-johannes-vermeer/ Wed, 11 Jun 2025 04:18:04 +0000 https://noordboek.nl/boek/de-tastbare-wereld-van-johannes-vermeer/ De befaamde Delftse schilder Johannes Vermeer (1632-1675) beeldde uiteenlopende huiselijke gebruiksvoorwerpen af in zijn schilderijen: van een eenvoudig wilgentenen broodmandje tot een kostbaar Indo-Portugees juwelenkistje gemaakt van teak- en ebbenhout. Nooit eerder zijn overgeleverde voorbeelden van zeventiende-eeuws huisraad, zoals het uiterst realistisch en bijna tastbaar in Vermeers werk figureert, in één publicatie bijeengebracht. Nauwkeurige identificatie van zowel functioneel als decoratief huisraad, zoals kooken keukengerei, schenk- en drinkgerei (glaswerk, bestek), meubilair (stoelen, tafels), en specifieke door Vermeer uitgebeelde objecten zoals een koperen kroonluchter, zilveren inktstel, muntgewichtdoos, toiletgerei, sieraden en oosterse tapijten, biedt een verrassend perspectief op de ontstaansgeschiedenis van zijn oeuvre.

Recent onderzoek door kunsthistorica Alexandra van Dongen richt onze blik zo op de materiële objecten in Vermeers voorstellingen, die ze verbindt met voorbeelden van overgeleverde huisraad uit de tijd van Vermeer. Haar onderzoek is onderdeel van een langlopend project genaamd ALMA: Art Linked to Material Artefacts bij Museum Boijmans Van Beuningen in Rotterdam.

Alexandra van Dongen (Leiden 1961) is conservator historische vormgeving van Museum Boijmans Van Beuningen in Rotterdam. In 2022 publiceerde ze haar boek Dichter bij Vincent. Alledaagse voorwerpen in het werk van Vincent van Gogh, waarmee ze in 2024 de Mr. J.W. Frederiksprijs won.

]]>
Het grote literatuurboek https://noordboek.nl/boek/het-grote-literatuurboek/ Wed, 11 Jun 2025 04:17:50 +0000 https://noordboek.nl/boek/het-grote-literatuurboek/ Het grote literatuurboek is de perfecte introductie tot de ideeën achter de literaire meesterwerken van ’s werelds grootste auteurs. Het beschrijft de belangrijkste romans, verhalen, toneelstukken en gedichten uit alle continenten en culturen – inclusief Nederland en Vlaanderen – aan de hand van de veranderende ideeën over literatuur en literaire stromingen.

Dit rijk geïllustreerde boek bevat meer dan honderd baanbrekende ideeën over grote literaire werken. Ze worden toegelicht aan de hand van auteursbiografieën, kernconcepten, tijdlijnen, portretten, mindmaps en andere afbeeldingen.

Samengesteld door een internationaal team van literatuurexperts, waaronder Richard Gilbert, Diana Loxley, Kirsty Seymour-Ure, Marek Walisiewicz en Christopher Westhorp.

]]>
De ijdelheid van de kanunnik https://noordboek.nl/boek/de-ijdelheid-van-de-kanunnik/ Wed, 11 Jun 2025 04:17:36 +0000 https://noordboek.nl/boek/de-ijdelheid-van-de-kanunnik/ Joris van der Paele is misschien wel de beroemdste kanunnik uit de (kunst)geschiedenis. In 1436 vereeuwigde Jan van Eyck hem op een meesterlijk schilderij. Hij leverde een staalkaart af van zijn genie.

Joris van der Paele was niet zo devoot als Jan van Eyck ons wil doen geloven. Als jongeman verliet hij zijn geboortestad Brugge om in dienst te treden van de paus. Niet uit roeping, wel uit ongebreidelde ambitie en honger naar succes. Hij was er ooggetuige van een van de grootste crisissen van de Kerk: het Westers Schisma, waarbij twee en later drie pausen streden om de Heilige Stoel.

Hij keerde schatrijk terug, eerst naar Utrecht en later naar Brugge, om er te rentenieren. Daar besloot hij zijn geld te besteden aan een schilderij en aan zielenmissen om hem tot in de eeuwigheid voort te laten leven.

Historicus Hendrik Callewier reconstrueerde de biografie van een kanunnik en een schilderij tegen de achtergrond van de laatmiddeleeuwse Nederlanden en de rest van Europa.

Hendrik Callewier (1981) is doctor in de Geschiedenis, staat aan het hoofd van de rijksarchieven in Brugge en Kortrijk en doceert aan de KU Leuven Kulak.

]]>
Willem Johannes Oppenoorth (1847-1905) https://noordboek.nl/boek/willem-johannes-oppenoorth-1847-1905/ Wed, 26 Mar 2025 05:29:50 +0000 https://noordboek.nl/boek/willem-johannes-oppenoorth-1847-1905/ ]]> Kunstschilder Willem Johannes Oppenoorth (1847-1905) was van vele markten thuis: hij tekende, etste, graveerde, aquarelleerde, schilderde met olieverf en fotografeerde. Hij verdiende daarmee genoeg om zijn gezin te onderhouden en zijn kinderen te laten studeren. Onderwerp van zijn werk was in het bijzonder het Nederlandse landschap, zoals de Broeksloot bij Voorburg, Ruurlo, het landschap van de Dinkel en het eiland Marken. Ook in steden als Amsterdam, Utrecht, Almelo en Goes maakte hij fraaie olieverfschilderijen.

Oppenoorth verkocht zijn werk aan kunsthandels en particulieren in binnen- en buitenland. Van zijn werken zijn glasnegatieven en foto’s bewaard gebleven, evenals vele prentbriefkaarten die als reclamemateriaal gebruikt werden. Dit boek, voorzien van een groot aantal afbeeldingen, toont de verscheidenheid van zijn oeuvre, dat het verdient om aan de vergetelheid te ontsnappen.

Gerard Mast (1944) was als rijksambtenaar sterk betrokken bij de bescherming van natuur en landschap in Fryslân en de Waddenzee. Eerder verscheen van zijn hand het standaardwerk Eendenkooien in Fryslân 1450-2015. In dit boek beschrijft hij het leven en werk van kunstschilder Oppenoorth, de overgrootvader van zijn vrouw.

]]>
De Groninger schilderkunst https://noordboek.nl/boek/de-groninger-schilderkunst/ Fri, 07 Mar 2025 04:09:46 +0000 https://noordboek.nl/boek/de-groninger-schilderkunst/ Tot nu toe bestond er geen uitgebreid overzicht van de Groningse kunstgeschiedenis van de 16e en 17e eeuw. Met De Groninger schilderkunst in de 16e en 17e eeuw vult Joop van Roekel deze leemte op. Het geeft een overzicht van de kunsthistorische ontwikkelingen in Groningen en plaatst die in verhouding tot de Nederlandse kunstgeschiedenis. Daarbij worden en passant veel schilderijen aan tot nu toe onbekende Groningse kunstenaars gekoppeld. In het boek is een complete namenlijst opgenomen van bestuurders en kunstenaars van het glazenmakers- en schildersgilde.

Joop van Roekel (1953) studeerde kunstgeschiedenis en werkte meer dan twintig jaar bij bibliotheken in Groningen. Hij publiceerde meerdere boeken en artikelen over regionale (kunst)geschiedenis en fotografie.

]]>
Het Lam Gods en de Rechtvaardige Rechters https://noordboek.nl/boek/rechtvaardige_rechters/ Wed, 22 Jan 2025 06:05:22 +0000 https://noordboek.nl/boek/rr/ In de nacht van 10 en 11 april 1934 sluipen dieven de Sint-Baafskathedraal binnen
en lichten twee panelen van het Lam Godsretabel uit hun frame. Het paneel met de afbeelding van Johannes De Doper werd terugbezorgd, het paneel van de Rechtvaardige Rechters is meer dan negentig jaar later nog steeds niet terecht. Het is een van de meest iconische kunstdiefstallen ter wereld. Wie pleegde de diefstal en waarom? Niet Arsène Goedertier zoals altijd wordt aangenomen. Het onzalige plan rijpte in de geesten van mensen die door slechte beleggingen hun geld en dat van de kleine katholieke spaarders in rook zagen opgaan. Het losgeld moest dienen om de verliezen te dekken. Het pakte anders uit: de Staat kwam niet met geld over de brug, de handlanger Goedertier stierf aan een beroerte en het dossier werd afgesloten.

Het Lam Gods en de Rechtvaardige Rechters brengt een verbijsterend verhaal. Het is het resultaat van jarenlang onderzoek van Kurt Impens en anderen. Een spannend relaas over diefstal en de verweving tussen Kerk en Staat in België.

]]>
Takkenhoogte https://noordboek.nl/boek/takkenhoogte/ Tue, 21 Jan 2025 03:12:38 +0000 https://noordboek.nl/boek/takkenhoogte/ ]]> Met Takkenhoogte laat Han van Hagen zien dat hij de etstechniek op een uitzonderlijk hoog niveau heeft gebracht. Hij werd daarbij geïnspireerd door Hercules Segers, de wonderbaarlijke etser uit de zeventiende eeuw.

De wordingsgeschiedenis van dit werk wordt in deze uitgave getoond door meer dan 200 verschillende afdrukken van dezelfde prent. Die verschillen zijn ontstaan door steeds weer nieuwe technieken te gebruiken en andere kleuren toe te passen, die hij voor of na het drukken verwerkte. Han van Hagen gebruikte kleurinkten, maar schilderde ook met olieverf in de afdrukken en vond nieuwe technieken uit.

Han van Hagen (1944) is één van Nederlands beste etsers. Hij verbeeldt op figuratieve wijze landschappen, dieren en planten. Werk van hem is opgenomen in het Rijksprentenkabinet in Amsterdam.

]]>
Fisk https://noordboek.nl/boek/fisk/ Wed, 15 Jan 2025 08:00:31 +0000 https://noordboek.nl/boek/fisk/
Nei harren earste projekt – Stabij, in boek oer in hûn – is Fisk it twadde boek fan byldzjend keunstner Tjibbe Hooghiemstra en skriuwer-ferteller Douwe Kootstra. Douwe libbe him út yn ’e ferhalen. Tjibbe makke der tekeningen by. De miks fan bylden en koarte teksten makket Fisk ta in hearlik lês- en sjochboek.

]]>
De bokking better besjoen, in reuzesnoek út ’e Fryske Wâlden, in fabel fol ûntefreden maitsen, in oade oan ’e dôber. It binne in pear foarbylden dy’t op lichtfuottige wize yn Fisk oan ’e oarder komme. Alles yn Fisk hat te krijen mei natuer, fisk, fiskjen, wetter en Fryslân.

Nei harren earste projekt – Stabij, in boek oer in hûn – is Fisk it twadde boek fan byldzjend keunstner Tjibbe Hooghiemstra en skriuwer-ferteller Douwe Kootstra. Douwe libbe him út yn ’e ferhalen. Tjibbe makke der tekeningen by. De miks fan bylden en koarte teksten makket Fisk ta in hearlik lês- en sjochboek.

]]>
Helmen vol verhalen https://noordboek.nl/boek/helmen-vol-verhalen/ Sun, 02 Jun 2024 01:03:18 +0000 https://noordboek.nl/boek/helmen-vol-verhalen/ Helmen Vol Verhalen is een landelijk project waarin veteranen worden gekoppeld aan kunstenaars, die het persoonlijke missieverhaal van de veteraan vertalen in een kunstwerk waarin de ‘helm’ als metafoor voor het militaire beroep is verwerkt. In het boek Helmen Vol Verhalen worden de verhalen van de veteranen opgenomen en ook het verhaal van de kunstenaar achter het werk. Het vertelt waarom en hoe het kunstwerk tot stand is gekomen. Op de voorgrond staat het verhaal van de veteraan, over ‘op missie gaan’. Veel Nederlanders kunnen zich daar niets bij voorstellen. Deze verhalen geven een indrukwekkend inzicht in de werkelijkheid en de impact dat het heeft op de veteranen en hun thuisfront.

Als oud-matroos en veteraan leidt Amy van Son het project Helmen vol verhalen. ‘In vroegere tijden rukte het hele dorp uit om haar krijgers binnen te halen na een veldslag. Dat kun je je nu niet meer voorstellen. Zeker niet als het ‘jonge’ veteranen betreft. Om weer meer begrip en erkenning voor veteranen te krijgen, moeten burgers weten wat het betekent om naar een oorlog gestuurd te worden. Maar veel veteranen vinden het moeilijk hun ervaringen onder woorden te brengen. Daarom laten we veteranen hun verhaal vertellen aan een kunstenaar. Die vertaalt dat naar een kunstwerk. Het proces, het eindresultaat en de band die daaruit ontstaan, zijn helend.’
Ook voor Amy zelf. ‘De onthulling van elk kunstwerk – tweeëntwintig tot nu toe – emotioneert me telkens weer. Want door iets te betekenen voor anderen, erken ik ook mezelf.’

Amy van Son brengt met Helmen vol verhalen een eerbetoon aan degenen die hun leven gewijd hebben aan de bescherming van vrijheid en vrede. Dit boek is een diepgaande en aangrijpende ervaring die je kijk op oorlog, moed en menselijkheid zal veranderen.

]]>