Fryslân - Uitgeverij Noordboek | Sterck & DeVreese | HL Books | Bornmeer | Noordboek-Van Gorcum https://noordboek.nl/boeken/regionaal/fryslan/ Tue, 17 Feb 2026 23:04:35 +0000 nl-NL hourly 1 Van werken naar wonen https://noordboek.nl/boek/van-werken-naar-wonen/ Thu, 25 Dec 2025 03:41:39 +0000 https://noordboek.nl/boek/van-werken-naar-wonen/ Mienskiplike dealer https://noordboek.nl/boek/mienskiplike-dealer/ Fri, 15 Aug 2025 02:10:14 +0000 https://noordboek.nl/boek/mienskiplike-dealer/ ]]> Hy rint nei ien fan de kasten dêr’t ark yn leit, lûkt him wat nei foaren en docht op gefoel in taast achter de kast. En noch in kear. En nochris… Dan krijt er syn mobyl, docht it ljochtsje oan en skynt achter de kast. Hy wurdt sa wyt as kryt…

Op it poadium fan teater it Posthuis hinget it lichem fan teatertechnikus Fokke Klingberg. As in wike nei syn kremaasje skoansuster Hanna Klingberg ferdwynt, blykt der in ferbân. Resjersjeur Annet Hillema en har team moatte mei help fan priveedetective Paul Graafsma alle seilen bysette om beide saken op te lossen. Se bedarje yn in wrâld fan drugs en ôfparsing.

Mienskiplike dealer is de twadde yn in searje plysjeromans yn en om It Hearrenfean.

]]>
Oerbleaune Rimen en Teltsjes https://noordboek.nl/boek/oerbleaune-rimen-en-teltsjes/ Tue, 01 Jul 2025 02:12:47 +0000 https://noordboek.nl/boek/oerbleaune-rimen-en-teltsjes/ ]]> De Rimen en Teltsjes hearre ta de klassiken fan de Fryske literatuer. It is it sammelwurk fan de bruorren Eeltsje, Tsjalling en Joast Halbertsma, dat mear as oardel iuw lyn foar it earst útkaam. It waard faak werprinte en ek oanfolle, mar dochs binne net alle literêre dichten en stikken fan de bruorren útjûn.
Undersyk fan Philippus Breuker nei harren teksten levere sa’n sechstich ûnbekende stikken op. It giet benammen om teksten fan Eeltsje en Tsjalling, dy’t skreaun binne tusken 1812 en 1857. Yn Oerbleaune Rimen en Teltsjes komme dy nije stikken oan it ljocht, foarsjoen fan ynliedende skôgingen en taljochtingen oan de hân fan brieven fan en oan de bruorren Halbertsma en har bern. Sa is mei dizze útjefte dan einlik it literêre wurk fan de grûnlizzers fan de Frysktalige literatuer kompleet beskikber.

Philippus Breuker (1939) publisearret oer skiednis, taal en literatuer fan Fryslân. Earder ferskynde fan syn hân Eelko Alta (1723-1798), De keunst as útwei en Fryslân yn de Gouden Iuw.

]]>
Middelnederlandse oorkonden uit Friesland (tot 1501) https://noordboek.nl/boek/middelnederlandse-oorkonden-uit-friesland-tot-1501/ Tue, 17 Jun 2025 02:37:57 +0000 https://noordboek.nl/boek/middelnederlandse-oorkonden-uit-friesland-tot-1501/ ]]> Middeleeuwse oorkonden gelden als een belangrijke bron voor historisch en taalkundig onderzoek. Met betrekking tot Friesland is de aandacht tot dusver vooral uitgegaan naar de Friestalige oorkonden. De teksten hiervan zijn al eerder, onder de titel Oudfries(ch)e Oorkonden, uitgegeven in vier kloeke delen en een wat bescheidener supplementdeel. De Nederlandstalige oorkonden uit Friesland zijn veel minder talrijk, tenminste tot het begin van de zestiende eeuw. In deze uitgave zijn de teksten van deze Middelnederlandse oorkonden uit de huidige provincie Fryslân – met inbegrip van Stellingwerf – tot en met het jaar 1500 te vinden. De meeste zijn afkomstig uit de archieven van de talrijke kloosters die het laatmiddeleeuwse Friesland telde.

Deze uitgave is bewerkt door Oebele Vries. Van zijn hand verschenen verder onder meer Ferdban. Oudfriese oorkonden en hun verhaal en Asega, is het dingtijd? De hoogtepunten van de Oudfriese tekstoverlevering.

]]>
Builder of Heavens https://noordboek.nl/boek/builder-of-heavens/ Tue, 17 Jun 2025 02:37:52 +0000 https://noordboek.nl/boek/builder-of-heavens/ ]]> In the late eighteenth century, Eise Eisinga, living in the small university town of Franeker, built a magnificent model of the solar system. When it was finished, news of his Planetarium spread rapidly all over the world. In this book, Arjen Dijkstra tells a delightful new story about Eisinga’s life and the creation of the Franeker Planetarium. He draws upon dozens of previously unknown sources to put together a remarkable picture of the Builder of Heavens, placing Eisinga in the context of major economic, political and scientific change.
The Planetarium was awarded the UNESCO World Heritage status in 2023.

Arjen Dijkstra, PhD (b. 1979) is the director of Tresoar, Museum, Archive and Library Fryslân in Leeuwarden. He specialises in the history of science.

‘Rigorous, thoughtful and gently myth-busting’ – David Mitchell
‘Beautifully, colorfully, even lovingly’ – Dava Sobel
‘Read this book!’ – Ben Feringa

]]>
Het Heilige Roomse Rijk en de Friese vrijheid https://noordboek.nl/boek/het-heilige-roomse-rijk-en-de-friese-vrijheid/ Thu, 12 Jun 2025 02:42:07 +0000 https://noordboek.nl/boek/het-heilige-roomse-rijk-en-de-friese-vrijheid/ In het laatmiddeleeuwse Friesland, tussen Zuiderzee en Wezer, was geen plaats voor graven, hertogen of bisschoppen, maar ontwikkelde zich een reeks van ‘republiekjes’, waar óf gekozen rechters óf plaatselijke machthebbers een zwakke vorm van gezag uitoefenden. Dit staat bekend onder het begrip ‘Friese vrijheid’. Friesland was gelegen aan de rand van het Heilige Roomse Rijk, waaronder het ressorteerde. Dit boek laat zien dat dit Rijk in de vijftiende eeuw serieuze pogingen in het werk stelde om de Friese landen in de Rijksstructuur te integreren. Dit gebeurde door de Friese vrijheid te bevestigen en tegelijk de Friese landen nauwer aan het Rijk te binden. Dit uitermate interessante experiment liep uit op een grandioze mislukking. Hiervan wist uiteindelijk een Duitse vorst, hertog Albrecht van Saksen, te profiteren en zo verloor Friesland in 1498 zijn vrijheid.

Het begrip Friese vrijheid klinkt nog steeds door in het hedendaagse Fryslân.

Oebele Vries is historicus. Hij promoveerde op dit proefschrift en is verder de auteur van verscheidene publicaties op het gebied van de middeleeuwse geschiedenis van Friesland, de Oudfriese filologie en de bezettingstijd.

]]>
Pake en zijn vee https://noordboek.nl/boek/pake-en-zijn-vee/ Wed, 11 Jun 2025 04:17:45 +0000 https://noordboek.nl/boek/pake-en-zijn-vee/ Op de zolder van haar beppe ontdekte Froukje Santing dat haar pake Gerben (1883-1942) aan het begin van de twintigste eeuw naar Zuid-Afrika was vertrokken. Wat bezielde een arme melkknecht uit Zuidwest-Friesland om met het Friese fokvee naar de Kaap te reizen? Ze volgt honderd jaar later zijn spoor terug, vindt een verloren familiegeschiedenis en meer.

Pake en zijn vee vertelt het intrigerende verhaal van de internationale landbouwbanden tussen Friesland en Zuid-Afrika in de nadagen van de Boerenoorlog (1899-1902), waaruit blijkt dat het befaamde Friese fokvee wereldwijd een belangrijke rol speelt.

Froukje Santing (1956) studeerde Wereldreligies in Leiden en Islam in de Moderne Wereld aan de Universiteit van Amsterdam. Ze woonde zeventien jaar in Turkije, waar ze werkte als correspondent voor NRC Handelsblad en het Radio 1 Journaal. Momenteel werkt ze als schrijver en journalist voor o.a. De Groene Amsterdammer en ze was jarenlang vicevoorzitter van PEN Nederland, de schrijversorganisatie die opkomt voor bedreigde schrijvers wereldwijd.

]]>
Het halve dorp moest verhuizen https://noordboek.nl/boek/het_halve_dorp_moest_verhuizen/ Wed, 04 Jun 2025 19:11:18 +0000 https://noordboek.nl/boek/een-notabel-kookboekje-uit-1514/ Friesland ligt bezaaid met honderden terpdorpen, met elk een eigen kerk. Veehouders, ambachtslieden en arbeiders werkten er samen in een alledaagse werkverdeling en in (ogenschijnlijke) gemoedelijkheid. Zo ook in Hijlaard, iets ten zuidwesten van Leeuwarden.

Op kerkelijk gebied groeide echter in de loop van de negentiende eeuw een schisma dat achteraf gemakkelijk aanwijsbaar is, maar door de dorpelingen lange tijd niet als zodanig werd ervaren. Orthodoxe en vrijzinnige hervormden groeiden uit elkaar, waarbij in Hijlaard vooral twee veehouderfamilies tegenover elkaar stonden. Die tweestrijd kwam tot uiting in een breuk: de Doleantie van 1887. Een meerderheid van de bevolking brak met de Hervormde Kerk, verloor daardoor haar kerkelijke bezittingen en stichtte vervolgens een eigen kerk en kerkgebouw.

Ook elders in Nederland werden dorpsgemeenschappen gespleten door de Doleantie, maar in Hijlaard liet zich de strijd tot in bijzonderheden reconstrueren: geen enkele Hijlaarder kon ontkomen aan het maken van een keuze (tot en met ‘de dronkaard en de gek’). En toen de vrijzinnigen de strijd hadden gewonnen, volgde hun wraak – het halve dorp moest verhuizen.

Kees Bevaart studeerde Culturele antropologie en Theorie en methoden van de eigentijdse geschiedenis aan de Vrije Universiteit.

]]>
Toekomstmakers vertellen https://noordboek.nl/boek/toekomstmakers-vertellen/ Wed, 09 Apr 2025 06:01:27 +0000 https://noordboek.nl/boek/toekomstmakers-vertellen/ ]]> Via het project Friesland Doet vertellen young professionals in het bruisende Fryslân over hun carrière in het Noorden. Ondanks dat Fryslân niet bij alle jongeren op de kaart staat om te settelen, zijn er veel carrièremogelijkheden door de ruimte, diversiteit en nuchtere mentaliteit. Een functie waar je in de Randstad jaren naartoe moet werken, ligt in het Noorden voor het oprapen. En er is een gemeenschap waar iedereen voor elkaar klaarstaat. Fryslân leeft en is de perfecte plek om te wonen en te werken.

Friesland Doet is een initiatief van de Club Diplomatique Fryslân, ondersteund door de provincie Fryslân. De in dit boek opgenomen interviews met jongeren zijn op verzoek van Club Diplomatique Fryslân gemaakt door Karen Hogenbirk. Ze maken onderdeel uit van een serie van 194 verhalen die in 2023 en 2024 onder de noemer Friesland Doet gepubliceerd zijn op LinkedIn en Instagram.

]]>
Hans Boelens (1717-1779) https://noordboek.nl/boek/hans-boelens-1717-1779/ Fri, 07 Feb 2025 04:08:00 +0000 https://noordboek.nl/boek/hans-boelens-1717-1779/ ]]> Hans Boelens (1717-1779), een Sneker vroedsman en handelaar, wijdde zijn leven aan zijn stad en haar minderbedeelden. Geboren in een tijd van economische bloei, bouwde hij een fortuin op als schipper en hoepmaker. Bij zijn dood liet hij, als kinderloze weduwnaar, zijn vermogen na aan de armen van Sneek, wat leidde tot de oprichting van het Hans Boelens Fonds.

Amateurhistoricus en stadsgids Gerben van Snits duikt in de geschiedenis van dit fonds, een weinig bekend eeuwenoud liefdadigheidsfonds dat diep verweven is met de stad Sneek en maar amper in de openbaarheid treedt. Wie was Hans Boelens, aan wie dit fonds zijn naam ontleent, en wat dreef deze mecenas om een fonds op te richten dat de tand des tijds heeft doorstaan? Van Snits onderzoekt hoe de oorspronkelijke doelstellingen van dit fonds in de loop der eeuwen zijn gerealiseerd en geeft een helder beeld van de impact die het fonds heeft gehad op het dagelijks leven in Sneek.

]]>
Vogels van de Friese Waddenkust https://noordboek.nl/boek/vogels-van-de-friese-waddenkust/ Tue, 28 Jan 2025 04:10:21 +0000 https://noordboek.nl/boek/vogels-van-de-friese-waddenkust/ De Friese Waddenkust is niet alleen een schitterend gebied, maar ook een cruciale schakel in het leven van veel soorten wad- en watervogels, die er broeden, ruien, opvetten en overwinteren in alle seizoenen van het jaar.

In ‘Vogels van de Friese Waddenkust’ wordt van bijna 200 soorten de ontwikkelingen van de afgelopen 50 jaar in beeld gebracht. Het laat de gevolgen zien van klimaatveranderingen en een breed scala aan nieuwe ontwikkelingen langs de kust, zoals dijkversterking, buitendijkse fietspaden en een nieuwe plek voor verbeterde afvaart naar Ameland.

Dit boek is een onmisbare informatiebron voor natuurliefhebbers en vogelaars, en alle inwoners en bezoekers van Noord-Nederland.

De auteurs werken en wonen in Friesland en zijn alle gepassioneerde vogelaars.

]]>
Fisk https://noordboek.nl/boek/fisk/ Wed, 15 Jan 2025 08:00:31 +0000 https://noordboek.nl/boek/fisk/
Nei harren earste projekt – Stabij, in boek oer in hûn – is Fisk it twadde boek fan byldzjend keunstner Tjibbe Hooghiemstra en skriuwer-ferteller Douwe Kootstra. Douwe libbe him út yn ’e ferhalen. Tjibbe makke der tekeningen by. De miks fan bylden en koarte teksten makket Fisk ta in hearlik lês- en sjochboek.

]]>
De bokking better besjoen, in reuzesnoek út ’e Fryske Wâlden, in fabel fol ûntefreden maitsen, in oade oan ’e dôber. It binne in pear foarbylden dy’t op lichtfuottige wize yn Fisk oan ’e oarder komme. Alles yn Fisk hat te krijen mei natuer, fisk, fiskjen, wetter en Fryslân.

Nei harren earste projekt – Stabij, in boek oer in hûn – is Fisk it twadde boek fan byldzjend keunstner Tjibbe Hooghiemstra en skriuwer-ferteller Douwe Kootstra. Douwe libbe him út yn ’e ferhalen. Tjibbe makke der tekeningen by. De miks fan bylden en koarte teksten makket Fisk ta in hearlik lês- en sjochboek.

]]>