Venster op thuis
€ 24,90
Thuis: het lijkt de meest vanzelfsprekende plek op aarde. In de Nederlandse taal, reclames, liedjes en in de politiek verschijnt steeds hetzelfde beeld: een veilige, gezellige plek, vaak verbonden met het kerngezin. Maar dit vertrouwde plaatje vertelt niet het hele verhaal.
De bundel laat zien hoe veelzijdig en veranderlijk ‘thuis’ in Nederland daadwerkelijk is. Vanuit historisch, cultuurwetenschappelijk en taalkundig perspectief nemen de auteurs de lezer mee naar een middeleeuws klooster, een Molukse hutkoffer en een Amsterdamse toko, maar ook naar minder tastbare vormen van thuis: de gasvlam, heimwee, geuren en talen. Thuis kan ook zijn: huiselijk geweld en uitsluiting (niet iedereen is welkom thuis).
Zo wordt duidelijk dat thuis geen vaststaand gegeven is, maar een voortdurende onderhandeling tussen mensen, dieren, microben en dingen. Thuis is intiem en persoonlijk maar, zo laten de bijdragen in deze bundel zien, altijd ook maatschappelijk en politiek.
Auteurs:Janna oud Ammerveld, Judith Brouwer, Leonie Cornips, Marlies Couch, Jan Willem Duyvendak, Sophie Elpers, Ernst van den Hemel, Marjo van Koppen, Danielle Kuijten, Marianne de Laet, Inger Leemans, Jelle van Lottum, Dirk van Miert, Khalid Mourigh, Etske Ooijevaar, Irene van Renswoude, Jules Rijssen, Irene Stengs, Jos Swanenberg, Mariken Teeuwen, Marc van Zoggel
Illustraties (inclusief omslag) door Juliette Huygen
Redactie: Markus Balkenhol, Nina Lamal, Olga Leonhard, Britt
Gerelateerde boeken
-
Vrije staatkundige stellingen
€ 19,90Vrijheid, gelijkheid en broederschap. Die termen associëren we met de Franse Revolutie. Toch zijn deze begrippen ouder. Ze komen al op deze wijze voor in de Vrije Politieke Stellingen van de Nederlandse filosoof Franciscus van den Enden, de leraar van Spinoza. Het betreft een radicaal Verlichtingsgeschrift uit 1665 waarin de auteur pleit voor ‘evengelijkheid’, zowel in het recht en de economie als in de politiek.
Van den Enden beschrijft de ideale republikeinse democratie, waarin zo veel mogelijk burgers onderwijs krijgen en stemrecht hebben. Ook pleit hij voor vrijheid van seksualiteit. Voor het eerst wordt deze opmerkelijk vlot geschreven tekst hier in modern Nederlands gepresenteerd, met een inleiding door de Britse Verlichtingsexpert Jonathan Israel.Franciscus van den Enden runde de Latijnse school in Amsterdam. Toen hij een lesverbod kreeg, nam zijn leven een spannende wending. Hij raakte betrokken bij een complot tegen Lodewijk XIV. Zijn moordplan lekte uit en hij eindigde aan de galg in Parijs. Zijn geschriften zijn lang zoek geweest. Pas enkele decennia geleden werd duidelijk dat hij de auteur was van de Vrije Politieke Stellingen.
Hertaling: Corinna Vermeulen -
De Koloniën van Weldadigheid
€ 16,90De Koloniën van Weldadigheid, dat zijn zeven indrukwekkende culturele landschappen in Nederland en België. Zij vertellen een verhaal dat 200 jaar geleden is begonnen. Het is een verhaal van grootse ambities: armoede uitroeien, mensen een beter bestaan geven, arme grond bewerken… De schaal waarop dit gebeurde was ongekend. Twee eeuwen later beginnen de Koloniën aan een nieuwe toekomst. Ze zij wereldwijd uniek als getuigen van een Verlicht, utopisch experiment en van wat daarop volgde. Maak kennis met de Koloniën en hun fascinerende verhaal. Een verhaal van mensen.
Kun je mensen door werk, opleiding en disciplinering weer de draad van hun leven doen oppakken? Hen uit de armoede halen? En daar een nationale ambitie en een privaat-publieke samenwerking van maken? Ja, wist de Maatschappij van Weldadigheid in 1818, toen ze haar eerste van zeven Koloniën van Weldadigheid oprichtte. Het werden er in zeven jaar vijf in het noorden van Nederland, en twee in België (in de Antwerpse Kempen).
De proloog van het verhaal is er een van utopisch en verlicht denken. De mens en het landschap waren maakbaar, was de overtuiging. Uit de volgende hoofdstukken van het verhaal blijkt dat de werkelijkheid iets complexer in elkaar zat en zit. Zoals dat met verhalen vaker het geval is komen er ook donkere bladzijden in voor. Van maakbaar naar laakbaar, soms.
De Koloniën evolueerden in twee eeuwen naar wat ze vandaag de dag zijn. Indrukwekkende landschappen met fraaie rechte lanen, ‘gewone’ dorpen, zorg- en penitentiaire instellingen en buitengewoon veel getuigen van wat er zich tweehonderd jaar lang heeft afgespeeld. Hier kreeg het levensverhaal van duizenden mensen en hun families mee vorm. Daar waren niet zelden ongemakkelijke gevoelens mee verbonden.
Het ongemak heeft sinds enige tijd plaatsgemaakt voor trots, respect en waardering. De trots van families die zich sociaal en maatschappelijk hebben opgewerkt. Respect voor het natuurlijke en gebouwde erfgoed. En waardering die zich uit in de bescherming van het Kolonielandschap,
dat zich ook verder ontwikkelt.De Koloniën van Weldadigheid, dat is een verhaal met veel hoofdstukken en vooral heel veel betrokken mensen. Dat is vandaag de dag niet anders. De toekomst ziet er alvast veelbelovend uit. Dit boek helpt om te begrijpen waar die toekomst vandaan komt en toont het bijzondere karakter van deze landschappen. Aan de hand van een verkorte geschiedenis laten we de verscheidenheid en uniciteit van de zeven Koloniën – vrije en onvrije – zien in tekst en beeld.
-
Buigen onder de storm
€ 23,95Philip Mechanicus (Amsterdam 1889 – Auschwitz-Birkenau 1944) was voor de oorlog een beroemd journalist, wiens carrière na de Duitse inval eindigde met zijn verwijdering van het Algemeen Handelsblad. Toch zou hij zijn grootste prestatie pas daarna leveren, tijdens zijn anderhalfjarig verblijf in Durchgangslager Westerbork. Daar schreef hij onder zware omstandigheden, in schoolschriftjes, het dagboek In depot, een van de meest indrukwekkende egodocumenten uit de Tweede Wereldoorlog.
‘Ik heb het gevoel alsof ik als officieel reporter een schipbreuk versla,’ omschreef hij zelf zijn gedwongen internering in dit voorportaal van de hel. Na Westerbork werd Mechanicus via Bergen-Belsen naar Auschwitz-Birkenau gedeporteerd, waar hij in oktober 1944 werd doodgeschoten.Mechanicus’ leven weerspiegelt de bewogen geschiedenis van zijn tijd. Hij was afkomstig uit de arme jodenbuurt van Amsterdam en ontwikkelde zich door zelfstudie tot journalist. Via Het Volk en twee bladen in Nederlands-Indië kwam hij in 1920 bij het Algemeen Handelsblad terecht. Hij was een pionier in het verslaan van de ontwikkelingen in de Sovjet-Unie en in Palestina. Zijn scherpe analyses van het opkomende nazisme geven een wrange dimensie aan zijn eigen lot.
In Buigen onder de storm beschrijft journalist Koert Broersma op basis van diepgaand onderzoek en gesprekken met tientallen getuigen het bijzondere leven van Philip Mechanicus. Deze uitgebreide en geheel herziene uitgave bevat tal van nieuwe, recente onderzoeksresultaten en niet eerder gepubliceerde dagboek- en brieffragmenten.
Koert Broersma (1955) heeft diverse boeken over uiteenlopende onderwerpen geschreven. In 2016 publiceerde hij een interviewbundel over de Drentse bluesband Cuby & the Blizzards (Somebody will know someday), dat een jaar later de Publieksprijs van de Drentse Historische Vereniging won. Als vrijwillig onderzoeksmedewerker was hij enkele jaren verbonden aan Herinneringscentrum Kamp Westerbork. Deze uitgave over Philip Mechanicus, maar ook het onderzoek dat hij samen met collega Gerard Rossing naar de beroemde Westerbork-film verrichtte (Kamp Westerbork gefilmd, 1997), zijn hiervan het gevolg.
‘Je weet wel zo’n beetje wat zich in kamp Westerbork heeft afgespeeld. Denk je. Juist daarom is het zo schokkend dat je in dit boek elke keer weer wordt verrast door nieuwe feiten. Bijzonder is ook de ontdekking van nooit gepubliceerde dagboekgegevens. Alleen al het opvullen van deze omissie geeft deze indrukwekkende heruitgave een heel bijzondere lading.’ Frits Barend
-
De vergeten ridder
€ 24,90Xander Bruins verdwaalde tijdens het schrijven van een essay op Marktplaats en vond een eeuwenoude schedel van een ridder, zonder naam, zonder verhaal. Wat volgde was een jarenlange zoektocht naar de identiteit van deze schedel. Een interdisciplinair onderzoek leidde tot de herontdekking van de vergeten ridder Boudewijn van Heile, een schepen, krijgsgevangene en vredestekenaar uit het veertiende-eeuwse Zeeuws-Vlaanderen, een graafschap dat verscheurd werd door een bloedige opstand. In verwoeste kastelen, beruchte veldslagen en dorpen die van de kaart waren verdwenen, lag een vergeten leven verborgen. Een verhaal van moed en prestige, maar ook van rampspoed, rebellie en gevangenschap.
De vergeten ridder is meer dan een biografie, want het vergeten leven van een ridder blijkt ook een spiegel voor onszelf te zijn, want ‘vergetelheid’ is onvermijdelijk, ongeacht rijkdom, titels of familieaanzien. Xander Bruins begon met een zoektocht naar een naam, maar vond juist de betekenis van identiteit. Het middeleeuwse memento mori beantwoordt hij met carpe diem.
Xander Bruins doet onderzoek naar de evolutie van schedelvormen en doceert zwaardvechten volgens de veertiende-eeuwse traditie van Johannes Liechtenauer. Hij is gefascineerd door de zoektocht naar begrip en de betekenis van het leven, een reis waarin hij anderen graag meeneemt.