Aulus Gellius, een Romeinse schrijver die leefde in de tweede eeuw na Christus, had altijd een notitieboekje op zak. Hij studeerde filosofie in Athene waar hij ’s nachts begon aan het schrijven van een reeks essays over taal, literatuur en geschiedenis, die hij zou bundelen onder de titel Attische nachten.

Gesprekken, discussies en lectuur vormden stof voor zijn essays, die veel amusante anekdotes bevatten over beroemde persoonlijkheden als Socrates, Demosthenes en Epictetus. Tegelijk klinkt in zijn werk een satirische stem door die met vuur menselijke gebreken op de korrel neemt. Ook nodigt hij zijn lezers uit tot nadenken over vragen die nog altijd actueel zijn: over zwijgen en spreken, vrijheid, geluk en vriendschap.

Attische nachten is een hoogtepunt uit de klassieke traditie. Het oudst bewaarde exemplaar werd in 836 overgeschreven in het klooster van Fulda. Dit handschrift is opgenomen in de collectie van Tresoar en wordt gezien als het oudste boek in Nederland.

Tinne Horemans vertaalde voor deze bloemlezing als eerste deze essays in het Nederlands. Zij is leerkracht Nederlands en Latijn en schreef eerder artikelen voor het tijdschrift voor antieke cultuur Hermeneus.

In dit nieuwe deel van deze succesvolle serie richten we onze aandacht op het Tokugawa-shogunaat. In het jaar 1614 staat Japan op een kruispunt. Buitenlandse culturen en religies proberen voet aan de grond te krijgen en na desastreus verlopen invasies van Korea en een decennialange burgeroorlog zijn de Japanse shoguns vooral bezig hun macht te verstevigen en de eigen cultuur te beschermen.

Met behulp van archeologische bronnen en historische documenten schetst Mark Hudson een beeld van het gewone leven in deze belangrijke periode. We kijken onder andere mee met een jonge samurai, een visser, een valkenier en een kabuki danseres. Net als in de andere delen brengen de kaders met aanvullende informatie dit bijzondere tijdperk, dat eigenlijk alleen bekend is door boeken en films, nog meer tot leven.

Mark Hudson heeft ruim twintig jaar in Japan lesgegeven in antropologie en archeologie en was professor aan het Mount
Fuji World Heritage Centre. Tegenwoordig is hij onder andere verbonden aan het Max Planck Instituut.

Met zijn twee meesterwerken Animal Farm (1945) en Nineteen Eighty-Four (1949) waarschuwde George Orwell voor repressieve ideologieën. De belangstelling voor zijn meesterwerken is groter dan ooit; geen enkele schrijver wordt vaker geciteerd, of verkeerd geciteerd. Robert Colls beschrijft het leven en werk van George Orwell vanaf zijn geboorte in 1903, toen het Britse imperialisme hoogtij vierde, tot zijn dood in 1950, aan de vooravond van de Koude Oorlog – een leven dat zich afspeelde tegen de achtergrond van twee wereldoorlogen, de opkomst van het communisme en de dominantie van de Verenigde
Staten.

Robert Colls is emeritus-hoogleraar Geschiedenis aan de The Montfort University in Leicester. Over de moderne Britse geschiedenis schreef hij onder andere in The New Statesman en Literary Review.

‘Hebben we nog een boek over Orwell nodig? Als het door Colls geschreven is, is het antwoord volmondig ja.’
The Sunday Times

‘Kort, erudiet en provocerend … dubbelplusgoed leesvoer.’
Irish Independent

Alain Holtkamp is getraumatiseerd teruggekomen uit Noord-Afghanistan. Jarenlang heeft hij zich goed weten te houden, maar als in 2021 de Talibanstrijders Kabul binnentrekken, knapt er iets in hem. Hij mishandelt zijn levenspartner en wordt veroordeeld tot vier jaar gevangenisstraf en tbs. In de ‘crypte’ van zijn isoleercel schrijft hij brieven aan ‘de sjamaan’, waarin hij filosofeert over het ongenadige karakter van de waarheid. Hij put troost uit de gedichten van een Afghaanse vrouw, die hij op wonderbaarlijke wijze in zijn cel ontvangt. Als zijn zus hem de waarheid over zijn vader vertelt, wordt het hem te veel.

Een actuele en filosofische vertelling over de impact van (oorlogs)geweld, over het kwaad dat altijd meelift met het goede en over het laatste redmiddel om staande te blijven in een liefdeloze waarheid: de psychotische verbeelding.

Okke Wisse was jarenlang algemeen geestelijk verzorger in de Van der Hoevenkliniek te Utrecht. Tegenwoordig is hij counselor en docent aan de Utrechtse Academie voor Geesteswetenschappen. Eerder verscheen van hem Filosoferen in de tbs.

‘Ik echter vecht met verzen in mijn krappe bedje: wijd je dagen aan wat jij het beste kan!’

Geen enkele andere Romeinse dichter dompelde zich zo onder in de liefde als Sextus Propertius (ca. 50 – 15 v.Chr). Zijn gedichten zijn daardoor uniek. Consequent stelt hij in flitsende versregels de vrouwelijke deugden tegenover de mannelijke, de zachtheid tegenover de strengheid, de lichamelijke liefde tegenover de lichamelijke kracht, de elegie (het vers van de liefde) tegenover het epos (het vers van de strijd).

Hij maakt ons deelgenoot van alle emoties die bij de intense liefde horen: genot, afgunst, teleurstelling, hoop en wanhoop, angst voor verlies, vreugde bij terugkeer, in amusante of pijnlijke situaties. Hij is een meester in zijn genre, de grootste van de Romeinse elegiedichters, aan wie de bekendere Ovidius schatplichtig was.

‘Wanneer de uren zijn besteed aan menig schaal, en Venus nachtelijke offerdiensten eist,

voldoen wij uitgelaten in ons bed de schatting: zo voltooien wij dan jouw verjaardagsfeest.’

Het bezingen van de liefde bracht Propertius in conflict met de strenge moraal onder Augustus. In zijn laatste boek stapt hij noodgedwongen af van de liefde en biedt hij ons ongewone portretjes van Rome en haar geschiedenis. Maar vooral viert hij de liefde.

Deze nieuwe integrale vertaling van het werk van Sextus Propertius is van de hand van l.j. Deuss. Afgestudeerd in culturele antropologie en rechten, studeerde hij na zijn werkzame leven Keltische en klassieke talen aan de Rijksuniversiteit Utrecht. Eerder schreef hij artikelen en boeken over zijn vakterreinen; regelmatig schrijft hij boekrecensies voor Hermeneus, het tijdschrift van het Nederlands Klassiek Verbond.